Jacek Jastrzębski, Przewodniczący Komisji Nadzoru Finansowego, wziął udział w debacie zorganizowanej z okazji 25-lecia Generalnego Inspektora Informacji Finansowej. W ramach panelu poświęconego roli jednostek analityki finansowej w krajowym systemie bezpieczeństwa finansowego przedstawił perspektywę nadzorczą dotyczącą współpracy instytucjonalnej w obszarze przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu (AML/CFT).

Wystąpienie Jacka Jastrzębskiego koncentrowało się na rosnącym znaczeniu przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu (AML/CFT), którego doniosłość wykracza poza bezpieczeństwo finansowe, ale staje się istotna także dla bezpieczeństwa państwa i stabilności sektora finansowego. Przewodniczący KNF wskazał na zmianę postrzegania ryzyka AML/CFT przez nadzór finansowy. Tradycyjnie nadzór skupiał się na ryzykach finansowych, takich jak płynność, wypłacalność czy ryzyko kredytowe. Obecnie coraz większego znaczenia nabierają ryzyka niefinansowe, wśród których kluczową rolę odgrywają naruszenia przepisów AML/CFT oraz cyberprzestępczość. Skutki takich naruszeń mogą mieć charakter systemowy, zwłaszcza w warunkach szybkiego przepływu informacji i wysokiej mobilności środków związanej z digitalizacją rynku finansowego.

Jedną z głównych tez wystąpienia jest przekonanie, że skuteczna walka z praniem pieniędzy nie może opierać się wyłącznie na działaniach pojedynczych instytucji. Konieczna jest ścisła współpraca pomiędzy GIIF, policją, prokuraturą, służbami specjalnymi, nadzorem finansowym i innymi podmiotami odpowiedzialnymi za bezpieczeństwo państwa. Budowanie identycznych kompetencji w różnych instytucjach byłoby nieefektywne, natomiast odpowiednia koordynacja pozwala optymalnie wykorzystywać unikalne zasoby kadrowe i eksperckie. Rosnące znaczenie AML/CFT potwierdza także zainteresowanie rozwojem kompetencji w tym obszarze.

Przewodniczący KNF omówił także perspektywy współpracy na poziomie europejskim w związku z utworzeniem nowego unijnego organu AMLA. Wyraził przekonanie, że jego najważniejszą rolą będzie harmonizacja stosowania przepisów AML w państwach członkowskich. Obecnie różnice w implementacji i praktyce nadzorczej osłabiają skuteczność walki z praniem pieniędzy, zwłaszcza że coraz więcej operacji ma charakter transgraniczny. Jednocześnie podkreślił potrzebę jasnego podziału kompetencji między organami krajowymi i instytucjami unijnymi, tak aby zwiększyć efektywność systemu bez ograniczania odpowiedzialności poszczególnych uczestników.

Głównym wnioskiem wystąpienia jest teza, że przeciwdziałanie praniu pieniędzy przestało być tylko jednym z wielu zagadnień regulacyjnych sektora finansowego, a stało się jednym z kluczowych elementów bezpieczeństwa państwa. Dynamiczny rozwój technologii, globalizacja przepływów finansowych oraz napięcia geopolityczne sprawiają, że skuteczność systemu AML/CFT będzie zależała od zdolności do szybkiej analizy danych, ścisłej współpracy instytucjonalnej oraz budowy spójnych standardów na poziomie krajowym i europejskim.